Dán nhãn năng lượng vật liệu xây dựng: mốc 2029–2031 và hồ sơ công bố

▶Mục lục bài viết

Theo Thông tư 81/2026/TT-BXD, vật liệu xây dựng thuộc Nhóm 1 bắt đầu phải dán nhãn năng lượng từ ngày 01/01/2029, Nhóm 2 từ ngày 01/01/2031. Ngày 01/01/2027 là ngày thông tư có hiệu lực, còn hai mốc sau quyết định lộ trình bắt buộc đối với từng nhóm sản phẩm.

Bộ Xây dựng ban hành thông tư ngày 04/11/2026. Quy định hướng tới cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu, tổ chức, cá nhân phân phối, kinh doanh, kể cả thương mại điện tử, đối với vật liệu thuộc danh mục. Việc chuẩn bị hồ sơ vì thế bắt đầu từ xác định sản phẩm, đặc tính nhiệt và nhóm lộ trình tương ứng.

Kỹ thuật viên kiểm tra mẫu kính và tấm cách nhiệt tại bàn thử nghiệm.
Hình minh họa: FindLaw Asia.

Vật liệu nào thuộc mốc 2029, vật liệu nào thuộc mốc 2031?

Phụ lục I xếp kính xây dựng, sơn tường dạng nhũ tương dùng cho lớp vỏ công trình, tôn lợp và tấm ốp kim loại vào Nhóm 1. Danh mục kính có nhiều loại, như kính nổi, kính tôi nhiệt, kính dán an toàn, kính Low-E, kính phản quang và kính hộp gắn kín cách nhiệt. Đây là nhóm áp dụng mốc 01/01/2029.

Nhóm 2 gồm tấm xốp cách nhiệt, các vật liệu xây không nung được liệt kê và tấm trần, vách ngăn thuộc danh mục. Trong nhóm này có gạch bê tông khí chưng áp, các tấm tường và bê tông nhẹ; tấm thạch cao, panel thạch cao, tấm dùng chất kết dính xi măng và tấm composite. Mốc bắt buộc tương ứng là 01/01/2031.

Nhãn cung cấp thông tin về đặc tính nhiệt để người tiêu dùng so sánh sản phẩm cùng loại. Phụ lục I gắn mỗi loại với thông số thích hợp: kính thể hiện hệ số truyền năng lượng mặt trời tổng cộng; sơn thể hiện chỉ số phản xạ năng lượng mặt trời; nhiều vật liệu cách nhiệt thể hiện hệ số dẫn nhiệt. Doanh nghiệp xác định thông số theo dòng sản phẩm trong phụ lục, thay vì dùng một chỉ tiêu chung cho mọi vật liệu.

Khoản 4 Điều 2 loại trừ một số trường hợp, gồm hàng tạm nhập, tái xuất, quá cảnh, chuyển khẩu; hàng sản xuất, gia công để xuất khẩu và không tiêu thụ tại Việt Nam; hàng phi thương mại, quà biếu, quà tặng cùng các nhóm hàng mẫu, nghiên cứu, thử nghiệm không đưa ra thị trường theo quy định. Mục đích và cách lưu thông hàng hóa là căn cứ phân biệt phạm vi áp dụng.

Bốn thành phần hồ sơ công bố

Điều 6 yêu cầu thông số kỹ thuật xác định rõ kiểu, loại sản phẩm và đặc tính nhiệt công bố; kết quả thử nghiệm đặc tính nhiệt; giấy công bố theo Mẫu số 01 Phụ lục II; mẫu nhãn năng lượng dự kiến. Kết quả thử nghiệm trong thành phần hồ sơ do phòng thử nghiệm đã được Bộ Xây dựng công bố trên Cổng thông tin điện tử của Bộ thực hiện.

Mẫu nhãn phải gắn tên hoặc tên viết tắt của cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu với tên sản phẩm, mã nhận diện kiểu loại, đặc tính nhiệt, giá trị công bố và tiêu chuẩn xác định. Mã tra cứu điện tử là nội dung có thể có. Nhãn được tích hợp vào nhãn hàng hóa hoặc thể hiện riêng, với thông tin rõ ràng, dễ nhận biết.

Theo Điều 11, mẫu thử đại diện cho kiểu, loại sản phẩm hoặc lô sản phẩm. Cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu chịu trách nhiệm về tính đại diện đó. Kết quả thử được dùng chung cho sản phẩm cùng kiểu loại khi các yếu tố ảnh hưởng tới thông số nhiệt như thiết kế, nguyên liệu chính, công nghệ hoặc dây chuyền sản xuất giữ nguyên.

Gửi hồ sơ và công khai thông tin như thế nào?

Trước khi đưa vật liệu thuộc danh mục ra thị trường theo lộ trình, cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu gửi hồ sơ bằng phương thức điện tử đến Bộ Xây dựng để công bố trên Cổng thông tin của Bộ, đồng thời công bố trên trang thông tin của doanh nghiệp. Nếu hệ thống chưa sẵn sàng, phương thức thay thế do Bộ công bố.

Sau khi thực hiện công bố, doanh nghiệp tự dán hoặc in nhãn trực tiếp trên sản phẩm, bao bì. Điều 7 xác định việc tiếp nhận và công khai thông tin là bước công bố; trách nhiệm về hồ sơ và sự phù hợp của sản phẩm thuộc cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu. Nội dung công khai vì thế cần thống nhất với kết quả thử nghiệm và nhãn sử dụng thực tế.

Điều 8 còn giao cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu, đơn vị phân phối và kinh doanh, bao gồm trên nền tảng thương mại điện tử, trách nhiệm duy trì việc thể hiện hoặc cung cấp thông tin nhãn theo nội dung đã công bố. Nghĩa vụ thông tin tiếp tục ở khâu phân phối, thay vì kết thúc khi nhà sản xuất hoàn thành hồ sơ.

Khi thay đổi sản phẩm hoặc thông tin doanh nghiệp

Điều 9 yêu cầu thử nghiệm và công bố lại khi thay đổi cấu tạo sản phẩm, nguyên liệu chính, công nghệ sản xuất hoặc nơi sản xuất. Các thay đổi này được phân biệt với thay tên, địa chỉ, thông tin liên hệ hoặc tên thương mại, mã nhận diện mà vẫn giữ kiểu loại và đặc tính nhiệt đã công bố.

Ở nhánh chỉ đổi thông tin hành chính hoặc nhận diện đáp ứng điều kiện trên, doanh nghiệp công khai thay đổi trên website và gửi Bộ Xây dựng cập nhật, không phải thử nghiệm lại. Sản phẩm sản xuất hoặc hoàn thành thủ tục nhập khẩu trước thay đổi thuộc khoản 1 được tiếp tục lưu thông với nhãn cũ nếu có tài liệu xác định thời điểm và sản phẩm phù hợp nội dung công bố khi đó.

Hàng có trước mốc bắt buộc được xử lý ra sao?

Khoản 2 Điều 17 cho phép vật liệu sản xuất trong nước hoặc hoàn thành thủ tục nhập khẩu trước mốc bắt buộc của nhóm tương ứng tiếp tục lưu thông mà không bắt buộc dán nhãn, nếu có tài liệu chứng minh thời điểm sản xuất hoặc nhập khẩu. Điều kiện nằm ở thời điểm của hàng hóa và tài liệu chứng minh, chứ không đơn thuần ở ngày bán ra sau mốc lộ trình.

Trước thời điểm bắt buộc, thông tư khuyến khích tự nguyện công bố, dán nhãn. Khi chọn thực hiện tự nguyện, việc thử nghiệm, công bố và thể hiện nhãn vẫn theo thông tư. Doanh nghiệp có thể chuẩn bị theo từng nhóm hàng, đồng thời phân biệt hàng thuộc lộ trình mới với hàng được tiếp tục lưu thông theo điều khoản thi hành.

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính tham khảo; người đọc nên tham vấn luật sư hoặc tổ chức hành nghề luật sư cho trường hợp cụ thể.

Thiên Kỳ

Thêm Findlaw Asia trên Google

ArrowTìm kiếm