Vay hỗ trợ đất ở, nhà ở theo Nghị định 416: đối tượng, mức 100 triệu và điều kiện
▶Mục lục bài viết
Hộ gia đình thuộc diện thụ hưởng có thể vay tối đa 100 triệu đồng để có đất ở và tối đa 100 triệu đồng để xây mới, sửa chữa hoặc cải tạo nhà ở tại Ngân hàng Chính sách xã hội. Nghị định 416/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 19/11/2026, có hiệu lực ngay ngày ký, cho phép hưởng đồng thời hai chính sách khi đáp ứng điều kiện. Lãi suất cho vay là 3%/năm, thời hạn thỏa thuận tối đa 15 năm.
Những hộ nào được vay hỗ trợ đất ở, nhà ở?
Chính sách được thực hiện tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo quy định trong từng giai đoạn. Trong phạm vi đó, Điều 8 xác định hai nhóm hộ gia đình được vay vốn hỗ trợ đất ở, nhà ở:
- Hộ gia đình người dân tộc thiểu số: có chủ hộ hoặc vợ, chồng của chủ hộ là người dân tộc thiểu số theo quy định pháp luật.
- Hộ gia đình người dân tộc Kinh thuộc diện hộ nghèo, hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo trong từng thời kỳ, sinh sống ở thôn đặc biệt khó khăn, xã đặc biệt khó khăn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Điểm cần phân biệt là Điều 8 không gắn điều kiện hộ nghèo, hộ cận nghèo vào nhóm hộ người dân tộc thiểu số. Với nhóm hộ người dân tộc Kinh, diện nghèo hoặc cận nghèo đi cùng yêu cầu về địa bàn sinh sống. Việc thuộc một trong hai nhóm là cơ sở xác định đối tượng; hộ còn phải đáp ứng điều kiện vay tại Điều 9.
Cần có tên trong danh sách thụ hưởng và phương án sử dụng vốn
Điều 9 yêu cầu hộ cư trú tại địa phương nơi đăng ký thường trú hoặc tạm trú theo pháp luật về cư trú, đồng thời có tên trong danh sách hộ gia đình được thụ hưởng chính sách cho vay hỗ trợ đất ở, nhà ở do cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Như vậy, tạm trú cũng được điều khoản này ghi nhận; điều kiện về danh sách thụ hưởng vẫn phải đáp ứng.
Thành viên đại diện vay vốn phải có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Hộ cũng phải có phương án sử dụng vốn phù hợp với mục đích vay. Nội dung này gắn trực tiếp với khoản chi dự kiến: khoản vay hỗ trợ đất ở để trang trải chi phí có đất ở; khoản vay hỗ trợ nhà ở để xây mới hoặc sửa chữa, cải tạo nhà ở theo Điều 10.
Theo khoản 1 Điều 6, hộ gia đình vay vốn theo nghị định không phải thực hiện biện pháp bảo đảm nghĩa vụ trả tiền vay. Tuy nhiên, hộ vẫn phải đáp ứng điều kiện thụ hưởng và hoàn trả nợ gốc, lãi đúng hạn. Đây là khoản tín dụng ưu đãi có nghĩa vụ trả nợ.
100 triệu đồng cho từng mục đích, được hưởng đồng thời khi đủ điều kiện
Điều 11 đặt hai hạn mức riêng: không quá 100 triệu đồng/hộ cho hỗ trợ đất ở và không quá 100 triệu đồng/hộ cho hỗ trợ nhà ở. Mức vay cụ thể do Ngân hàng Chính sách xã hội và khách hàng thỏa thuận trong giới hạn tương ứng. Vì vậy, 100 triệu đồng là mức tối đa của từng mục đích, không phải số tiền cố định mọi hộ được nhận.
Khoản 2 Điều 10 cho phép khách hàng chọn một trong hai chính sách hoặc hưởng đồng thời cả hai, phù hợp với nhu cầu và điều kiện vay. Hộ cần cả đất ở lẫn nhà ở được xem xét theo hai mục đích riêng; nhu cầu chỉ sửa chữa nhà ở thì khoản vay thuộc chính sách hỗ trợ nhà ở.
Quyền hưởng đồng thời cần đọc cùng khoản 3 Điều 4: khách hàng đủ điều kiện ở nhiều chương trình tín dụng tại Ngân hàng Chính sách xã hội có cùng mục đích vay thì được lựa chọn một chính sách phù hợp. Hai quy định giải quyết hai trường hợp khác nhau: đất ở và nhà ở là hai mục đích được phép hưởng đồng thời; nhiều chương trình cùng tài trợ một mục đích phải tuân theo nguyên tắc lựa chọn.
Lãi suất 3%/năm, thời hạn tối đa 15 năm
Theo Điều 12, ngân hàng và khách hàng thỏa thuận thời hạn phù hợp với khả năng trả nợ, tối đa 15 năm. Điều 13 quy định lãi suất cho vay bằng 3%/năm; lãi suất nợ quá hạn bằng 130% lãi suất cho vay. Thời hạn 15 năm là giới hạn thỏa thuận, còn lịch trả nợ cụ thể được xác định trong quan hệ tín dụng với ngân hàng.
Khi khoản vay còn dư nợ, khoản 2 Điều 29 yêu cầu khách hàng thỏa thuận với Ngân hàng Chính sách xã hội về việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất ở, nhà ở. Hộ có nhu cầu chuyển nhượng tài sản trong thời gian vay vì thế phải xử lý cả trách nhiệm này với ngân hàng, bên cạnh nghĩa vụ trả nợ đã cam kết.
Danh sách do cấp xã phê duyệt, thủ tục vay theo hướng dẫn của ngân hàng
Khoản 2 Điều 27 giao UBND cấp tỉnh chỉ đạo UBND cấp xã rà soát, phê duyệt danh sách đối tượng đủ điều kiện và cung cấp cho Ngân hàng Chính sách xã hội làm cơ sở cho vay. Danh sách này nối việc xác định đối tượng tại địa phương với việc ngân hàng xem xét khoản vay.
Về hồ sơ và cách vay, khoản 1 Điều 28 giao Ngân hàng Chính sách xã hội hướng dẫn hồ sơ, quy trình, thủ tục cùng các nội dung liên quan. Hộ thực hiện theo hướng dẫn của ngân hàng, gắn với phương án sử dụng vốn và danh sách thụ hưởng. Các điều khoản này chưa liệt kê một bộ giấy tờ hay ấn định số ngày giải quyết chung; vì vậy, không thể lấy nghị định làm căn cứ hứa một thời hạn giải ngân cố định.
Đang có dư nợ cũ thì vay bổ sung thế nào?
Điều 31 xử lý riêng các khoản vay theo Nghị định 28/2022/NĐ-CP. Với hợp đồng đã ký trước ngày nghị định mới có hiệu lực, ngân hàng và khách hàng tiếp tục thực hiện cam kết, quyền hạn và trách nhiệm đã ký kết. Việc ban hành chính sách mới không tự thay toàn bộ nội dung hợp đồng cũ.
Khách hàng còn dư nợ hỗ trợ nhà ở, đất ở theo chính sách cũ, đủ điều kiện và có nhu cầu theo nghị định mới được xem xét vay bổ sung. Tuy nhiên, tổng dư nợ không vượt mức cho vay tối đa của từng chính sách. Do đó, hạn mức 100 triệu đồng phải tính cùng dư nợ tương ứng, thay vì hiểu là được vay thêm nguyên 100 triệu đồng ngoài khoản nợ đang có.
Đối với hộ có nhu cầu đất ở, nhà ở, các điểm quyết định là đúng nhóm đối tượng, có tên trong danh sách được phê duyệt và có phương án dùng vốn phù hợp. Từ đó, hộ và Ngân hàng Chính sách xã hội thỏa thuận số tiền, thời hạn trong từng hạn mức, đồng thời xác định nghĩa vụ trả nợ theo hợp đồng.
Ảnh đại diện minh họa: Quang Nguyen Vinh/Pexels.
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính tham khảo; người đọc nên tham vấn luật sư hoặc tổ chức hành nghề luật sư cho trường hợp cụ thể.
Phước Hiếu
Tìm kiếm
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat cumque nihil impedit quo minus. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate.
Barbara Palson
3 days agoLorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat cumque nihil impedit quo minus. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate.
Daniel Adams
2 days ago