Phương án ứng phó thiên tai vùng hạ du đập từ 20/12/2026: nộp ở xã hay tỉnh?
▶Mục lục bài viết
Từ ngày 20/12/2026, thẩm quyền phê duyệt phương án ứng phó thiên tai cho công trình, vùng hạ du đập được xác định theo địa bàn công trình và vùng hạ du: trong một xã thuộc Chủ tịch UBND cấp xã; từ hai xã trong cùng tỉnh thuộc Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Với phạm vi liên tỉnh, quy định có thêm tiêu chí nơi đặt công trình đầu mối và diện tích chiếm đất. Các nội dung này nằm tại khoản 5 Điều 7 Nghị định 114/2018/NĐ-CP, được sửa đổi bởi khoản 4 Điều 2 Nghị định 402/2026/NĐ-CP.
Xác định nơi giải quyết từ phạm vi công trình và vùng hạ du
Nghị định 402/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 06/11/2026, có hiệu lực ngày 20/12/2026. Đối với phương án ứng phó thiên tai, Điều 2 sửa đổi bốn khoản của Điều 7 Nghị định 114/2018/NĐ-CP, bao gồm hồ sơ, trình tự thẩm định, cơ quan tiếp nhận và người phê duyệt.
Trường hợp công trình, vùng hạ du đập nằm trên địa bàn một xã, Chủ tịch UBND cấp xã phê duyệt phương án. UBND cấp xã tiếp nhận hồ sơ và thẩm định phương án thuộc thẩm quyền này. Người lập hồ sơ vì thế phải xác định phạm vi công trình và vùng hạ du trước khi chọn cấp giải quyết.
Nếu công trình, vùng hạ du đập nằm trên địa bàn từ hai xã trở lên trong cùng tỉnh, thẩm quyền phê duyệt thuộc Chủ tịch UBND cấp tỉnh. UBND cấp tỉnh là cơ quan tiếp nhận, thẩm định phương án thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp tỉnh theo khoản 4 Điều 7 đã được sửa đổi.
Căn cứ phân chia ở đây là phạm vi công trình và vùng hạ du đập, thay vì chỉ địa chỉ trụ sở của chủ đầu tư. Một phương án bao gồm vùng hạ du trải trên nhiều xã cần được đối chiếu với nhánh nhiều xã, dù công trình đầu mối đặt tại một xã.
Phạm vi liên tỉnh được xử lý thế nào?
Với công trình, vùng hạ du đập trên địa bàn từ hai đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên, khoản 5 Điều 7 quy định Chủ tịch UBND cấp tỉnh nơi đặt công trình đầu mối và có diện tích chiếm đất của công trình đầu mối lớn nhất phê duyệt phương án. Trước khi phê duyệt phải lấy ý kiến thống nhất của Chủ tịch UBND cấp tỉnh có liên quan.
Quy định này có hai nội dung cần giữ cùng nhau: tiêu chí xác định tỉnh phê duyệt và việc lấy ý kiến thống nhất của tỉnh liên quan. Chỉ xác định được địa điểm của một hạng mục chưa đủ để thay thế việc đối chiếu diện tích chiếm đất của công trình đầu mối theo điều khoản.
Như vậy, ba nhánh thẩm quyền cùng dựa trên phạm vi địa bàn nhưng có cách xử lý khác nhau. Một xã và nhiều xã trong cùng tỉnh được phân cấp trực tiếp; phương án liên tỉnh còn gắn với tiêu chí lựa chọn tỉnh và sự thống nhất giữa các địa phương. Đây là nội dung của quy định mới.
Bộ hồ sơ gồm bốn thành phần
Theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 114/2018/NĐ-CP được thay thế bởi khoản 1 Điều 2 Nghị định 402/2026/NĐ-CP, chủ đầu tư xây dựng đập, hồ chứa nước đề nghị phê duyệt phương án với các thành phần:
- Tờ trình đề nghị phê duyệt phương án ứng phó thiên tai cho công trình, vùng hạ du đập;
- Dự thảo phương án theo mẫu tại Phụ lục I ban hành kèm theo nghị định sửa đổi;
- Báo cáo kết quả tính toán kỹ thuật;
- Văn bản góp ý kiến của các cơ quan, đơn vị liên quan.
Dự thảo phương án và báo cáo kết quả tính toán kỹ thuật là hai thành phần riêng trong danh mục. Văn bản góp ý cũng là một phần của bộ hồ sơ thẩm định. Vì vậy, việc chuẩn bị hồ sơ cần bám đúng bốn thành phần, thay vì chỉ gửi tờ trình kèm bản phương án.
Chủ đầu tư có thể nộp trực tiếp tại Bộ phận một cửa, nộp trực tuyến tại Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc qua dịch vụ bưu chính. Ba hình thức này cùng phục vụ việc chuyển hồ sơ đến cơ quan tiếp nhận theo thẩm quyền; hình thức nộp không làm thay đổi người có thẩm quyền phê duyệt.
Trình tự từ tiếp nhận đến quyết định
Khi nhận hồ sơ nộp trực tiếp, cơ quan tiếp nhận trả lời ngay về tính đầy đủ của thành phần hồ sơ. Nếu nộp trực tuyến hoặc qua bưu chính mà hồ sơ chưa đầy đủ, cơ quan tiếp nhận trả lời bằng văn bản trong một ngày làm việc. Trường hợp tiếp nhận sau 16 giờ, văn bản trả lời được gửi trong ngày làm việc tiếp theo.
Sau khi nhận đầy đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan tiếp nhận có mười ngày làm việc để thẩm định, kiểm tra thực tế hiện trường khi cần thiết và trình cấp có thẩm quyền xem xét phê duyệt. Mốc bắt đầu của bước này là ngày nhận đầy đủ hồ sơ hợp lệ.
Khi nhận được hồ sơ trình phê duyệt, Chủ tịch UBND cấp xã hoặc cấp tỉnh có hai ngày làm việc để quyết định theo thẩm quyền. Trường hợp không phê duyệt, phải thông báo bằng văn bản và nêu rõ lý do cho tổ chức, cá nhân.
Đường đi của hồ sơ gồm kiểm tra thành phần, thẩm định và quyết định. Theo dõi đúng từng bước giúp người nộp xác định hồ sơ đang ở khâu nào, đồng thời giữ rõ trách nhiệm của cơ quan tiếp nhận và người phê duyệt.
Phương án đã duyệt và hồ sơ đang chờ kết quả
Khoản 1 Điều 18 Nghị định 402/2026/NĐ-CP cho phép phương án ứng phó thiên tai đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt trước ngày hiệu lực tiếp tục thực hiện đến khi được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế theo quy định.
Đối với hồ sơ đã được tiếp nhận trước ngày hiệu lực nhưng chưa có kết quả, khoản 2 Điều 18 quy định tiếp tục giải quyết theo pháp luật tại thời điểm tiếp nhận, trừ trường hợp tổ chức, cá nhân đề nghị thực hiện theo nghị định mới.
Khi chuyển sang áp dụng quy định mới, chủ đầu tư nên bắt đầu từ phạm vi địa bàn để xác định cấp giải quyết, sau đó đối chiếu bộ hồ sơ và trình tự tương ứng. Với phương án đã duyệt hoặc hồ sơ đang được xử lý, quy định chuyển tiếp tại Điều 18 là căn cứ xác định hướng tiếp tục thực hiện.
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính tham khảo; người đọc nên tham vấn luật sư hoặc tổ chức hành nghề luật sư cho trường hợp cụ thể.
Thiên Thanh
Tìm kiếm
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat cumque nihil impedit quo minus. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate.
Barbara Palson
3 days agoLorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat cumque nihil impedit quo minus. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate.
Daniel Adams
2 days ago