Quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan thi hành án dân sự trong thủ tục phá sản 2026

Sau khi Tòa án ban hành quyết định trong quá trình giải quyết vụ việc phục hồi hoặc phá sản, cơ quan thi hành án dân sự là chủ thể giữ vai trò tổ chức thực thi các quyết định đó trên thực tế. Luật Phục hồi, phá sản 2025 đã quy định cụ thể nhiệm vụ và quyền hạn của cơ quan thi hành án dân sự nhằm bảo đảm quyết định của Tòa án được thực hiện đầy đủ, đúng trình tự và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan.

1. Tổ chức thi hành các quyết định của Tòa án trong thủ tục phá sản

Theo quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 12 Luật Phục hồi, phá sản 2025, cơ quan thi hành án dân sự có trách nhiệm thi hành quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, quyết định tuyên bố giao dịch vô hiệu và các quyết định khác của Tòa án theo Luật Phục hồi, phá sản 2025. Đây là cơ sở bảo đảm các biện pháp bảo toàn tài sản và ngăn chặn hành vi tẩu tán tài sản được thực hiện kịp thời.

Đặc biệt, khi Tòa án ban hành quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản, cơ quan thi hành án dân sự phải ra quyết định thi hành quyết định này và yêu cầu Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản tổ chức thực hiện. Như vậy, cơ quan thi hành án dân sự đóng vai trò cầu nối giữa phán quyết của Tòa án và việc thực thi trên thực tế.

Quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan thi hành án dân sự trong thủ tục phá sản 2026

2. Áp dụng biện pháp cưỡng chế và giám sát quá trình thi hành

Theo khoản 3 và khoản 4 Điều 12 Luật Phục hồi, phá sản 2025, trong trường hợp cần thiết, cơ quan thi hành án dân sự có quyền áp dụng biện pháp cưỡng chế để thu hồi hoặc giao tài sản theo đề nghị của Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản, đặc biệt trong tình huống được quy định tại khoản 4 Điều 76 của Luật này. Quy định này bảo đảm việc thu hồi tài sản của doanh nghiệp phá sản không bị cản trở bởi sự chống đối hoặc chây ì của các bên có liên quan.

Bên cạnh đó, cơ quan thi hành án dân sự còn có nhiệm vụ giám sát hoạt động của Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản trong quá trình thi hành quyết định tuyên bố phá sản. Họ có quyền yêu cầu báo cáo về tình hình tổ chức thi hành để bảo đảm tính minh bạch và đúng quy định pháp luật.

3. Đề xuất thay đổi Quản tài viên và phân chia tài sản

Căn cứ khoản 5 và khoản 6 Điều 12 Luật Phục hồi, phá sản 2025, trong quá trình thanh lý tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản, nếu phát hiện Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản không đáp ứng yêu cầu hoặc thuộc trường hợp phải thay đổi theo khoản 2 Điều 11 Luật Phục hồi, phá sản 2025, cơ quan thi hành án dân sự có quyền đề xuất Tòa án xem xét thay đổi.

Sau khi hoàn tất việc thanh lý tài sản, cơ quan thi hành án dân sự thực hiện việc phân chia tài sản theo đúng quyết định của Tòa án. Đây là bước quan trọng nhằm bảo đảm quyền lợi của chủ nợ được giải quyết theo thứ tự ưu tiên luật định.

4. Kết thúc thi hành quyết định tuyên bố phá sản

Căn cứ khoản 7 và khoản 8 Điều 12 Luật Phục hồi, phá sản 2025, khi việc thi hành quyết định tuyên bố phá sản đã hoàn tất theo đúng quy định, cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền quyết định kết thúc việc thi hành. Ngoài ra, cơ quan này còn thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật, bảo đảm tính đồng bộ trong hệ thống thi hành án.

Huỳnh Dương