Những thay đổi đáng chú ý về giảng dạy kiến thức văn hóa phổ thông trong các ngành, nghề đào tạo đặc thù

Trong bối cảnh người học các ngành, nghề đặc thù thường phải đồng thời tham gia học tập văn hóa và rèn luyện, thực hành chuyên môn với cường độ cao, việc tổ chức chương trình giáo dục phổ thông cần được quy định thống nhất, linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm chất lượng. Thông tư số 68/2026/TT-BGDĐT đã đưa ra những yêu cầu cụ thể nhằm bảo đảm người học thuộc lĩnh vực nghệ thuật, thể dục và thể thao được tiếp cận đầy đủ kiến thức văn hóa phổ thông, đồng thời phù hợp với đặc thù đào tạo.

Những thay đổi đáng chú ý về giảng dạy kiến thức văn hóa phổ thông trong các ngành, nghề đào tạo đặc thù theo quy định của Thông tư số 68/2026/TT-BGDĐT

1. Cơ sở pháp lý

Thông tư số 68/2026/TT-BGDĐT do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành ngày 22/8/2026 về quy định việc giảng dạy khối lượng kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông trong chương trình đào tạo các ngành, nghề đặc thù.

2. Đối tượng và phạm vi áp dụng

Theo Điều 1 Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT, Thông tư quy định về khối lượng kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông và việc tổ chức giảng dạy khối lượng kiến thức này trong chương trình đào tạo các ngành, nghề đặc thù thuộc lĩnh vực nghệ thuật, thể dục, thể thao và theo Điều 2 của Thông tư này về  đối tượng áp dụng gồm cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp tổ chức đào tạo ngành, nghề đặc thù; cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên phối hợp tổ chức giảng dạy; người học; giáo viên và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.Dựa vào quy định, khối lượng kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông có thể được thực hiện theo chương trình giáo dục phổ thông, chương trình giáo dục thường xuyên cấp THCS, cấp THPT hoặc khối lượng kiến thức văn hóa THPT theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

3. Phải bảo đảm đầy đủ yêu cầu của chương trình

Theo Điều 4 Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT, cơ sở đào tạo phải bảo đảm đầy đủ yêu cầu về khối lượng kiến thức môn học, hoạt động giáo dục, phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá và thi kết thúc môn học theo chương trình và cấp học tương ứng. Việc đào tạo ngành, nghề đặc thù không được làm giảm hoặc thay thế các yêu cầu bắt buộc của chương trình kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông. Trường hợp cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp phối hợp với cơ sở giáo dục phổ thông hoặc cơ sở giáo dục thường xuyên để tổ chức giảng dạy, các bên phải ký văn bản phối hợp. Văn bản này phải xác định rõ trách nhiệm của từng bên về:

• Tổ chức giảng dạy;
• Quản lý người học;
• Kiểm tra, đánh giá;
• Xác nhận kết quả học tập;
• Quản lý hồ sơ người học.

4. Điều kiện về giáo viên, cơ sở vật chất và thiết bị dạy học

Theo Điều 7 Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT, cơ sở đào tạo phải bảo đảm đội ngũ giáo viên đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định để giảng dạy kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông. Yêu cầu này áp dụng đối với giáo viên cơ hữu, giáo viên thỉnh giảng và giáo viên được bố trí theo văn bản phối hợp giữa các cơ sở giáo dục. Cơ sở đào tạo có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ, trình độ chuyên môn và điều kiện giảng dạy của giáo viên trước khi tổ chức dạy học. Ngoài ra, cơ sở đào tạo phải bảo đảm cơ sở vật chất, phòng học, thiết bị dạy học và các điều kiện cần thiết khác phù hợp với khối lượng kiến thức các môn học và hoạt động giáo dục được tổ chức.

5. Thời khóa biểu phải phù hợp với đặc thù đào tạo

Theo khoản 2 Điều 8 Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT, người đứng đầu cơ sở đào tạo có trách nhiệm xây dựng kế hoạch giáo dục, thời khóa biểu, tiến độ học tập, hình thức tổ chức dạy học và kế hoạch kiểm tra, đánh giá phù hợp với đặc thù của người học. Việc tổ chức giảng dạy có thể được sắp xếp phù hợp với lịch:

• Luyện tập;
• Biểu diễn;
• Thực hành nghề nghiệp;
• Thi đấu;
• Tham gia các hoạt động chuyên môn đặc thù khác.

Tuy nhiên, việc sắp xếp thời gian học tập phải bảo đảm đầy đủ nội dung chương trình, không gây quá tải và phải bảo đảm an toàn sức khỏe thể chất, ổn định tâm lý cho người học.

6. Kiểm tra, đánh giá và cấp giấy chứng nhận

Theo khoản 4 Điều 11 Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT, cơ sở đào tạo có trách nhiệm tổ chức thực hiện kế hoạch giảng dạy, quản lý hoạt động dạy học, kiểm tra, đánh giá, thi kết thúc môn học và cấp giấy chứng nhận cho người học. Cơ sở đào tạo phải thực hiện báo cáo định kỳ hằng năm về tình hình giảng dạy kiến thức văn hóa giáo dục phổ thông gửi Sở Giáo dục và Đào tạo trước ngày 30/6 hằng năm.

Nội dung báo cáo gồm:

• Quy mô lớp học;
• Số lượng người học;
• Đội ngũ giáo viên;
• Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học;
• Kết quả học tập;
• Số lượng giấy chứng nhận đã cấp.

Bên cạnh đó, cơ sở đào tạo phải xây dựng, cập nhật và đồng bộ dữ liệu về thông tin người học, kết quả học tập, kiểm tra, đánh giá lên Hệ thống cơ sở dữ liệu ngành Giáo dục và Đào tạo theo quy định.

Kết luận

Thông tư 68/2026/TT-BGDĐT quy định cụ thể trách nhiệm của cơ sở đào tạo trong việc bảo đảm kiến thức văn hóa phổ thông cho người học ngành, nghề đặc thù thuộc lĩnh vực nghệ thuật, thể dục và thể thao. Các cơ sở đào tạo phải đáp ứng đồng thời các yêu cầu về chương trình, giáo viên, cơ sở vật chất, thời khóa biểu, kiểm tra, đánh giá, cấp giấy chứng nhận và báo cáo dữ liệu. Thông tư có hiệu lực từ ngày 08/10/2026, do đó các cơ sở liên quan cần chủ động rà soát và chuẩn bị điều kiện tổ chức thực hiện theo đúng quy định.

Hà Phương