Lưu ý về điều khoản chuyển tiếp của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025

Quy định về Thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2025 có nhiều điểm mới, đặc biệt là các điều khoản chuyển tiếp tại Điều 20 giúp doanh nghiệp bảo vệ quyền lợi ưu đãi thuế đang áp dụng.

Năm 2026 đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 chính thức đi vào đời sống. Đối với cộng đồng doanh nghiệp, việc chuyển đổi giữa luật cũ và luật mới luôn tiềm ẩn những rủi ro về mặt tuân thủ nếu không nắm vững các điều khoản chuyển tiếp. Căn cứ vào Điều 20 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2025 và các hướng dẫn chi tiết tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP, bài viết sau đây sẽ làm rõ những điểm trọng yếu mà kế toán và chủ doanh nghiệp cần lưu ý.

1. Quy định điều khoản chuyển tiếp trong Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025

Điều 20 của Luật mới quy định rất rõ về việc bảo hộ quyền lợi của các đơn vị đang trong thời gian hưởng ưu đãi thuế. Về nguyên tắc, Thuế thu nhập doanh nghiệp luôn ưu tiên tính ổn định và kế thừa để đảm bảo môi trường đầu tư. Cụ thể:

• Đối với dự án đầu tư đang hưởng ưu đãi: Doanh nghiệp có dự án đầu tư đang hưởng ưu đãi (thuế suất ưu đãi, thời hạn miễn thuế, giảm thuế) theo quy định của các văn bản pháp luật trước đây thì tiếp tục được hưởng mức ưu đãi đó cho thời gian còn lại. Điều này giúp các nhà đầu tư yên tâm về bài toán tài chính dài hạn đã lập trước đó.
• Trường hợp thay đổi điều kiện ưu đãi: Nếu doanh nghiệp đáp ứng điều kiện ưu đãi thuế theo quy định của Luật mới thì có quyền lựa chọn hưởng ưu đãi theo quy định của luật cũ hoặc luật mới cho thời gian còn lại. Đây là điểm cực kỳ có lợi nếu Luật 2025 mở rộng danh mục lĩnh vực hoặc địa bàn ưu đãi mà doanh nghiệp đang hoạt động.
• Doanh nghiệp chưa hưởng ưu đãi: Trường hợp doanh nghiệp đã có dự án đầu tư nhưng chưa đi vào hoạt động hoặc chưa có thu nhập chịu thuế (đang trong giai đoạn đầu tư) tính đến trước ngày 01/01/2026, thì việc xác định ưu đãi sẽ được căn cứ theo các mốc thời gian cụ thể hướng dẫn tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP.

^{Lưu ý về điều khoản chuyển tiếp của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025}

Việc hiểu đúng điều khoản chuyển tiếp này giúp đơn vị tránh được việc kê khai sai mức thuế suất, từ đó xác định chính xác số tiền Thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp, giảm thiểu nguy cơ bị truy thu và xử phạt hành chính khi cơ quan thuế tiến hành thanh kiểm tra.

2. Hướng dẫn chi tiết tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP về tính liên tục của ưu đãi

Để thực thi Điều 20 của Luật, Chính phủ đã ban hành Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết phương pháp chuyển đổi ưu đãi. Nghị định này đóng vai trò là "kim chỉ nam" cho việc thực hiện quyết toán Thuế thu nhập doanh nghiệp trong giai đoạn giao thời.

Một số lưu ý quan trọng từ Nghị định 320 bao gồm:

• Cách xác định thời gian miễn, giảm thuế còn lại: Nghị định quy định rõ cách chốt thời điểm kết thúc ưu đãi cũ để chuyển sang khung pháp lý mới. Nếu doanh nghiệp đang trong thời gian giảm 50% thuế, đơn vị cần đối chiếu kỹ số năm còn lại để không làm gián đoạn quyền lợi.
• Ưu đãi đối với mở rộng quy mô: Đối với các dự án đầu tư mở rộng được thực hiện trước năm 2026, Nghị định 320/2025/NĐ-CP yêu cầu doanh nghiệp phải hạch toán riêng phần thu nhập này để áp dụng đúng chính sách chuyển tiếp, tránh việc đánh đồng thu nhập giữa dự án cũ và dự án mở rộng.
• Điều kiện về địa bàn và lĩnh vực: Luật mới có thể cập nhật danh mục địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. Nghị định 320 hướng dẫn rằng nếu địa bàn cũ không còn thuộc diện ưưu đãi trong luật mới nhưng doanh nghiệp vẫn đang trong thời kỳ hưởng ưu đãi thì vẫn được bảo lưu cho đến hết chu kỳ.

Rõ ràng, sự phối hợp giữa Luật và Nghị định đã tạo ra một hành lang pháp lý minh bạch. Tuy nhiên, gánh nặng tuân thủ vẫn đè nặng lên vai bộ phận kế toán. Việc áp dụng sai mức thuế suất ưu đãi trong kỳ quyết toán 2026 có thể dẫn đến những sai lệch nghiêm trọng trong báo cáo tài chính. Do đó, doanh nghiệp cần chủ động rà soát lại toàn bộ hồ sơ đầu tư, giấy chứng nhận ưu đãi để đối chiếu với các quy định mới về Thuế thu nhập doanh nghiệp.

Kim Rin