Hướng dẫn tiếp nhận hồ sơ, giải quyết thủ tục về hoạt động đầu tư 2026

1. Nguyên tắc chung trong tiếp nhận hồ sơ đầu tư

Theo quy định, nhà đầu tư phải tự chịu trách nhiệm về tính hợp pháp, chính xác và trung thực của toàn bộ nội dung hồ sơ gửi đến cơ quan có thẩm quyền. Đây là nguyên tắc cốt lõi nhằm đảm bảo tính minh bạch và hạn chế tình trạng gian lận trong hoạt động đầu tư.

Ở chiều ngược lại, cơ quan tiếp nhận hồ sơ chỉ được kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ theo đúng quy định của pháp luật, không được yêu cầu bổ sung các giấy tờ ngoài danh mục đã được quy định trong pháp luật về đầu tư. Điều này giúp giảm thiểu tình trạng phát sinh thủ tục không cần thiết.

2. Trình tự tiếp nhận và xử lý hồ sơ

Khi nhận được hồ sơ hợp lệ đầu tiên, trong thời hạn 02 ngày làm việc, cơ quan đăng ký đầu tư phải thực hiện việc công khai thông tin dự án trên Cổng thông tin điện tử và tại Bộ phận tiếp nhận hồ sơ. Nội dung công khai bao gồm các thông tin cơ bản như tên dự án, mục tiêu, địa điểm, nhà đầu tư và thời điểm tiếp nhận.

Trong quá trình xử lý, nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc cần điều chỉnh , cơ quan tiếp nhận hồ sơ thông báo 01 lần bằng văn bản cho nhà đầu tư về toàn bộ nội dung cần phải sửa đổi, bổ sung đối với mỗi một bộ hồ sơ. Nội dung yêu cầu phải rõ ràng, nêu cụ thể căn cứ pháp lý và thời hạn thực hiện. Nếu nhà đầu tư không thực hiện đúng thời hạn này, hồ sơ có thể bị dừng giải quyết.

Trường hợp cần làm rõ nội dung, cơ quan có thẩm quyền có quyền yêu cầu nhà đầu tư giải trình bằng văn bản và nêu thời hạn cụ thể. Việc không thực hiện giải trình đúng hạn cũng dẫn đến việc hồ sơ bị dừng xử lý.

3. Thời gian giải quyết thủ tục đầu tư

Một điểm đáng chú ý là thời gian nhà đầu tư thực hiện việc sửa đổi, bổ sung hồ sơ hoặc giải trình không được tính vào thời gian giải quyết thủ tục hành chính. Tương tự, thời gian xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực đầu tư (nếu có) cũng không được tính vào thời hạn này.

Quy định này giúp phân định rõ trách nhiệm giữa cơ quan nhà nước và nhà đầu tư, đồng thời bảo đảm tính công bằng trong việc tính thời hạn giải quyết hồ sơ.

4. Các trường hợp dừng hoặc từ chối giải quyết hồ sơ

Cơ quan đăng ký đầu tư có quyền dừng hoặc từ chối giải quyết hồ sơ trong một số trường hợp cụ thể. Điển hình là khi nhà đầu tư không thực hiện việc sửa đổi, bổ sung hoặc giải trình theo yêu cầu trong thời hạn đã thông báo.

Ngoài ra, hồ sơ cũng bị từ chối nếu nội dung dự án không đáp ứng điều kiện pháp luật hoặc được nộp không đúng thời điểm trong trường hợp có nhiều nhà đầu tư cùng đăng ký thực hiện một dự án tại cùng địa điểm. Trong mọi trường hợp, việc từ chối hoặc dừng xử lý đều phải được thông báo bằng văn bản và nêu rõ lý do.

5. Hình thức nộp hồ sơ đầu tư

Pháp luật cho phép nhà đầu tư linh hoạt lựa chọn hình thức nộp hồ sơ, bao gồm nộp trực tiếp tại cơ quan có thẩm quyền, nộp qua dịch vụ bưu chính công ích hoặc nộp trực tuyến khi hệ thống kỹ thuật đáp ứng yêu cầu.

Xu hướng hiện nay là khuyến khích nộp hồ sơ trực tuyến nhằm tiết kiệm chi phí, thời gian và tăng tính minh bạch trong quá trình xử lý.

Hướng dẫn tiếp nhận hồ sơ, giải quyết thủ tục về hoạt động đầu tư 2026

6. Quy định về hồ sơ điện tử

Hồ sơ điện tử phải được ký số theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử và có giá trị pháp lý tương đương với hồ sơ giấy. Nhà đầu tư phải bảo đảm sự thống nhất giữa hai loại hồ sơ này.

Trong trường hợp có sự khác nhau giữa bản giấy và bản điện tử, nội dung của bản giấy sẽ được sử dụng làm căn cứ pháp lý cuối cùng. Cơ quan nhà nước không chịu trách nhiệm đối với các sai lệch phát sinh từ sự không thống nhất này.

7. Cơ chế phối hợp giữa các cơ quan

Trong quá trình giải quyết hồ sơ, việc lấy ý kiến giữa các cơ quan nhà nước được thực hiện theo nguyên tắc rõ ràng về nội dung và thời hạn. Cơ quan được lấy ý kiến phải trả lời đúng hạn và chịu trách nhiệm về nội dung thuộc phạm vi quản lý của mình.

Nếu hết thời hạn mà không có phản hồi, cơ quan đó được coi là đã đồng ý với nội dung được hỏi và phải chịu trách nhiệm tương ứng.

8. Quy định về chứng minh năng lực tài chính

Một điểm mới đáng chú ý là không bắt buộc báo cáo tài chính hai năm gần nhất phải được kiểm toán. Đồng thời, các cam kết hỗ trợ tài chính hoặc bảo lãnh cũng không bị ràng buộc về thời hạn, trừ khi pháp luật có quy định khác.

Quy định này giúp giảm bớt gánh nặng thủ tục và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư trong quá trình chuẩn bị hồ sơ.

9. Trách nhiệm của các bên liên quan

Cơ quan nhà nước chỉ chịu trách nhiệm đối với các nội dung thuộc thẩm quyền xử lý của mình, không chịu trách nhiệm đối với các nội dung đã được cơ quan khác phê duyệt trước đó. Đồng thời, các cơ quan này không có chức năng giải quyết tranh chấp giữa các nhà đầu tư.

Về phía nhà đầu tư, việc không tuân thủ đúng quy trình hoặc cung cấp thông tin không chính xác có thể dẫn đến trách nhiệm pháp lý và phát sinh thiệt hại, toàn bộ sẽ do nhà đầu tư tự chịu.

Điều 6 Nghị định 96/2026/NĐ-CP đã xây dựng một quy trình tiếp nhận và giải quyết thủ tục đầu tư theo hướng rõ ràng, minh bạch và hiệu quả hơn. Nhà đầu tư cần chú trọng việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, theo dõi chặt chẽ các mốc thời gian và tận dụng các phương thức nộp hồ sơ hiện đại để đảm bảo quá trình triển khai dự án diễn ra thuận lợi.

Hoàng Khanh