Điểm mới nổi bật của Luật Tình trạng khẩn cấp 2025

Luật Tình trạng khẩn cấp 2025 được ban hành nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả trong các tình huống đặc biệt nghiêm trọng. Luật bổ sung nhiều điểm mới quan trọng liên quan đến thẩm quyền, biện pháp áp dụng và bảo đảm quyền con người khi ban bố tình trạng khẩn cấp.

1. Làm rõ phạm vi điều chỉnh của Luật Tình trạng khẩn cấp 2025

Luật Tình trạng khẩn cấp 2025 quy định cụ thể các trường hợp ban bố tình trạng khẩn cấp, bao gồm khủng hoảng an ninh, thảm họa thiên tai đặc biệt nghiêm trọng, dịch bệnh quy mô lớn, sự cố môi trường và các nguy cơ an ninh phi truyền thống. Việc xác định rõ phạm vi điều chỉnh giúp thống nhất áp dụng pháp luật và tránh lạm dụng tình trạng khẩn cấp.

Điểm mới nổi bật của Luật Tình trạng khẩn cấp 2025

2. Quy định chặt chẽ thẩm quyền ban bố và bãi bỏ tình trạng khẩn cấp

Một điểm mới nổi bật của Luật Tình trạng khẩn cấp 2025 là phân định rõ thẩm quyền giữa Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ. Trình tự, thủ tục ban bố, gia hạn và bãi bỏ tình trạng khẩn cấp được quy định cụ thể, bảo đảm nguyên tắc kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình.

3. Bổ sung cơ chế tổ chức lực lượng và biện pháp đặc biệt

Luật Tình trạng khẩn cấp 2025 cho phép thành lập các lực lượng tuần tra, kiểm soát đặc biệt khi cần thiết, đồng thời quy định rõ phạm vi, thời hạn và trách nhiệm của các lực lượng này. Các biện pháp đặc biệt chỉ được áp dụng trong giới hạn cần thiết, phù hợp với mức độ nguy hiểm của tình huống khẩn cấp.

4. Bảo đảm quyền con người và quyền công dân

Luật nhấn mạnh nguyên tắc tôn trọng, bảo vệ quyền con người ngay cả trong tình trạng khẩn cấp. Việc hạn chế quyền chỉ được thực hiện trong phạm vi luật định, có thời hạn rõ ràng và không làm ảnh hưởng đến các quyền cơ bản không thể bị hạn chế theo Hiến pháp.

5. Tăng cường trách nhiệm phối hợp và khắc phục hậu quả

Luật Tình trạng khẩn cấp 2025 quy định rõ trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan nhà nước, chính quyền địa phương và lực lượng vũ trang trong ứng phó tình trạng khẩn cấp, đồng thời chú trọng các biện pháp khắc phục hậu quả, ổn định đời sống người dân sau khi bãi bỏ tình trạng khẩn cấp.

Nguyễn Tuấn