6 thay đổi quan trọng về chế độ đảng phí theo Quy định 01-QĐ/TW từ năm 2026

Quy định số 01-QĐ/TW do Bộ Chính trị ban hành đã chính thức thiết lập khuôn khổ pháp lý mới về chế độ đảng phí, thay thế Quyết định số 342-QĐ/TW năm 2010. So với quy định cũ, văn bản này bổ sung nhiều nội dung mang tính ràng buộc, minh bạch và hiện đại hóa phương thức quản lý đảng phí. Dưới đây là 6 điểm mới đáng chú ý của chế độ đảng phí áp dụng từ ngày 01/02/2026 mà Đảng viên và tổ chức đảng cần đặc biệt lưu ý.

1. Đóng đảng phí là nghĩa vụ bắt buộc, gắn trực tiếp với kỷ luật Đảng

Khoản 1 Điều 2 Quy định 01-QĐ/TW xác định rõ: đóng đảng phí là nghĩa vụ tài chính bắt buộc của Đảng viên, được thực hiện theo Điều lệ Đảng. Đảng viên có trách nhiệm kê khai trung thực thu nhập để làm căn cứ xác định mức đóng phù hợp.

Đáng chú ý, quy định mới lần đầu tiên đặt ra chế tài cụ thể đối với hành vi không thực hiện nghĩa vụ này. Theo đó, Đảng viên không đóng đảng phí từ 03 tháng trở lên trong năm mà không có lý do chính đáng sẽ bị chi bộ xem xét, đề nghị cấp có thẩm quyền xóa tên khỏi danh sách Đảng viên.

2. Áp dụng phương thức thu, nộp đảng phí điện tử

Một điểm mới nổi bật khác theo quy định tại khoản 2 Điều 2 là chuyển đổi hình thức thu, nộp đảng phí sang phương thức điện tử, thực hiện chủ yếu thông qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Chỉ trong các trường hợp đặc biệt, bất khả kháng mới được áp dụng hình thức thu, nộp khác.

Bên cạnh đó, các tổ chức đảng được mở tài khoản ngân hàng riêng để quản lý tiền đảng phí, thay cho cơ chế thu – nộp tiền mặt trực tiếp như trước đây.

3. Thay đổi căn cứ tính mức đóng đảng phí của Đảng viên trong nước

Tại khoản 1 Điều 3, đối với Đảng viên thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, mức đóng đảng phí hằng tháng được xác định bằng 1% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội của tháng liền kề trước đó. Trong thời gian nghỉ hưởng chế độ ốm đau hoặc thai sản, mức đóng được tính trên khoản trợ cấp do cơ quan bảo hiểm xã hội chi trả.

Đối với Đảng viên không tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, Quy định 01-QĐ/TW thiết kế lại hoàn toàn cách tính, gắn với lương tối thiểu vùng và chia theo nhóm độ tuổi lao động – nghỉ hưu.

6 thay đổi quan trọng về chế độ đảng phí theo Quy định 01-QĐ/TW từ năm 2026

4. Bỏ quy định đóng đảng phí bằng ngoại tệ đối với Đảng viên ở nước ngoài

Quy định mới không còn áp dụng mức đóng bằng USD đối với Đảng viên sinh sống, làm việc ở nước ngoài như trước đây. Thay vào đó, mức đóng được quy đổi sang đồng Việt Nam, với khung tiền cụ thể theo từng nhóm đối tượng.

Riêng Đảng viên ở nước ngoài hưởng sinh hoạt phí từ ngân sách nhà nước hoặc theo hiệp định, vẫn tiếp tục áp dụng mức đóng 1% sinh hoạt phí.

5. Quy định cụ thể các trường hợp miễn, giảm, chậm đóng và không thu đảng phí

Lần đầu tiên, chế độ miễn, giảm, chậm đóng hoặc không thu đảng phí được quy định thành một điều khoản độc lập, với điều kiện, mức áp dụng và thẩm quyền quyết định cụ thể.

Theo đó, các trường hợp như: Đảng viên có 50 năm tuổi Đảng trở lên, Đảng viên thuộc diện hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, hộ nghèo, cận nghèo, hoặc mắc bệnh hiểm nghèo có thể được xem xét miễn đóng đảng phí. Ngoài ra, Đảng viên gặp khó khăn đặc biệt có thể được giảm từ 30% đến 70% mức đóng trong thời hạn nhất định.

6. Hoàn thiện cơ chế phân bổ, quản lý và sử dụng đảng phí

Quy định 01-QĐ/TW thiết lập lại cơ chế phân bổ đảng phí theo từng cấp tổ chức đảng, từ chi bộ, đảng ủy cơ sở đến cấp tỉnh và Trung ương, dựa trên dữ liệu định danh tổ chức đảng và Đảng viên.

Đồng thời, quy định cũng làm rõ nguyên tắc lập và sử dụng quỹ dự trữ ngân sách Đảng, cũng như cách xử lý số dư đảng phí trong trường hợp chia tách, sáp nhập hoặc giải thể tổ chức đảng.

Huỳnh Dương