Quy định cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan

Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ, việc bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ không còn dừng lại ở hồ sơ giấy truyền thống. Từ ngày 09/4/2026, Điều 5 Nghị định 134/2026/NĐ-CP (Bổ sung Điều 5b Nghị định số 17/2023/NĐ-CP) đã xác lập nền tảng pháp lý quan trọng cho việc xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan. Hệ thống này không chỉ là kho lưu trữ mà còn là công cụ đắc lực để thực thi quyền, truy xuất nguồn gốc tác phẩm và minh bạch hóa hoạt động khai thác bản quyền tại Việt Nam.

1. Trách nhiệm trong việc xây dựng và quản lý cơ sở dữ liệu về quyền tác giả, quyền liên quan

Căn cứ theo chức năng, nhiệm vụ được giao, tổ chức hành chính giúp Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thực hiện quản lý nhà nước về quyền tác giả, quyền liên quan có các trách nhiệm cụ thể sau đây:

-     Xây dựng, quản lý hệ thống cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan.

-    Quản lý và tổ chức thực hiện việc chia sẻ, liên thông, kết nối, khai thác, hợp tác quốc tế và các hoạt động khác liên quan đến cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan.

2. Phạm vi nội dung của Cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan

Hệ thống cơ sở dữ liệu này được xây dựng dựa trên sự chọn lọc và sắp xếp khoa học, phù hợp với các mục đích tra cứu, liên quan đến:

(i) Thông tin về cấp, cấp lại, cấp đổi, hủy bỏ hiệu lực Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, Giấy chứng nhận đăng ký quyền liên quan, bao gồm cả thông tin về tình trạng pháp lý của đối tượng quyền tác giả, quyền liên quan được cập nhật trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính;

(ii) Thông tin về tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả, quyền liên quan;

(iii) Thông tin về tổ chức dịch vụ đại diện quyền tác giả, quyền liên quan;

(iv) Thông tin về tổ chức giám định và giám định viên quyền tác giả, quyền liên quan;

(v) Thông tin về tổ chức đáp ứng điều kiện liên quan đến trường hợp ngoại lệ không xâm phạm quyền tác giả dành cho người khuyết tật và danh mục bản sao tác phẩm dưới định dạng dễ tiếp cận của tổ chức;

(vi) Thông tin về đầu mối liên lạc về vấn đề quyền tác giả, quyền liên quan của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian;

(vii) Thông tin về các biểu mức tiền bản quyền theo quy định của pháp luật;

(viii) Thông tin liên quan khác.

3. Nguyên tắc vận hành và Quy định về khai thác Cơ sở dữ liệu

Việc xây dựng, quản lý và sử dụng cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan phải tuân thủ các nguyên tắc sau:

-     Đảm bảo tính thống nhất, công khai và minh bạch trên toàn hệ thống.

-     Đảm bảo khả năng chia sẻ, liên thông và kết nối đồng bộ với các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác có liên quan.

Trách nhiệm của Cơ quan quản lý nhà nước trong việc vận hành cơ sở dữ liệu chuyên ngành: Các cơ quan có thẩm quyền ở cả cấp Trung ương và địa phương có trách nhiệm truy cập, khai thác cơ sở dữ liệu chuyên ngành về quyền tác giả, quyền liên quan theo quy định phục vụ chức năng quản lý nhà nước

Quyền hạn của tổ chức và cá nhân: Mọi tổ chức, cá nhân đều có quyền tiếp cận và khai thác các trường thông tin được phép công khai trong hệ thống.

Việc thực hiện các hoạt động theo quy định tại Điều này phải phù hợp với quy định của pháp luật về dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo vệ bí mật nhà nước, tiếp cận thông tin và quy định của pháp luật khác có liên quan.

Hoài Thương.