Cấm hoàn toàn thuốc lá điện tử, mức phạt ra sao đối với hành vi sử dụng và chứa chấp người sử dụng thuốc lá điện tử năm 2026?

Thuốc lá điện tử từng là trào lưu phổ biến của nhiều người, đặc biệt là giới trẻ. Tuy nhiên, trước những tác hại khôn lường đối với sức khỏe cộng đồng, Việt Nam đã chính thức loại bỏ mặt hàng này vào năm 2025. Hãy cùng tìm hiểu lý do cụ thể vì sao cấm thuốc lá điện tử? Các mức phạt sử dụng thuốc lá điện tử, cũng như hành vi chứa chấp, kinh doanh mặt hàng này hiện nay được quy định ra sao? Và nếu thấy người hút thuốc lá điện tử thì chúng ta có thể làm gì qua bài viết dưới đây.

1. Căn cứ pháp lý

• Nghị quyết 173/2024/QH15
• Nghị định 90/2026/NĐ-CP
• Nghị định 371/2025/NĐ-CP

Cấm hoàn toàn thuốc lá điện tử, mức phạt ra sao đối với hành vi sử dụng và chứa chấp người sử dụng thuốc lá điện tử năm 2026?

2. Quy định cấm thuốc lá điện tử và lý do cấm thuốc lá điện tử

2.1. Thuốc lá điện tử là gì?

Theo Nghị định 371/2025/NĐ-CP, thuốc lá điện tử là sản phẩm bao gồm thiết bị điện tử, bộ phận chứa dung dịch thuốc lá điện tử và dung dịch thuốc lá điện tử, trong đó:

a) Thiết bị điện tử được sử dụng để làm nóng dung dịch thuốc lá điện tử hoặc cách thức khác nhằm tạo ra khí hơi cho người dùng hít vào;

b) Bộ phận chứa dung dịch thuốc lá điện tử được thiết kế để dùng một lần (không tái nạp dung dịch) hoặc để dùng nhiều lần (tái nạp dung dịch);

c) Dung dịch thuốc lá điện tử là hỗn hợp chất lỏng chứa dung môi tạo hơi, có hoặc không chứa nicotine, có thể có một hoặc các chất: phụ gia, hương vị và hóa chất khác với mục đích sử dụng cho thuốc lá điện tử hoặc thuốc lá nung nóng. Dung dịch có nicotine bao gồm bất kỳ dạng hóa chất nicotine nào, kể cả muối hoặc hợp chất, bất kể được chiết xuất tự nhiên hay tổng hợp và bao gồm cả nicotinic alcaloid.

2.2. Chính thức cấm thuốc lá điện tử từ năm 2025

Căn cứ Nghị quyết 173/2024/QH15, Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, các loại khí, chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe con người từ năm 2025, bảo đảm sức khỏe cộng đồng, trật tự, an toàn xã hội.

Với quyết định này, từ ngày 01/01/2025, thuốc lá điện tử chính thức được coi là mặt hàng cấm tại nước ta. Việt Nam cũng trở thành quốc gia thứ 6 trong khu vực ASEAN (cùng với Brunei, Campuchia, Lào, Singapore và Thái Lan) thực hiện chính sách cấm triệt để đối với các loại thuốc lá thế hệ mới.

2.3. Vì sao thuốc lá điện tử bị cấm?

Việc Nhà nước kiên quyết khai tử thuốc lá điện tử xuất phát từ những nguyên nhân chính sau đây:

• Thuốc lá điện tử gây tác hại nghiêm trọng đến sức khỏe: Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), thuốc lá làm chết hơn 8 triệu người mỗi năm. WHO khẳng định không có bằng chứng nào cho thấy thuốc lá điện tử ít hại hơn thuốc lá điếu. Sản phẩm này làm nóng dung dịch chứa nicotine, sinh ra ít nhất 60 hợp chất hóa học và nhiều chất độc hại khác. Thậm chí, một số loại còn chứa nồng độ chất độc cao hơn cả thuốc lá truyền thống.
• Thuốc lá điện tử gây nghiện và làm phá hủy não bộ trẻ em: Thành phần nicotine có trong thuốc lá thế hệ mới có tính gây nghiện rất cao, đặc biệt gây hại nghiêm trọng cho sự phát triển não bộ của trẻ em và thanh thiếu niên.
• Nhằm mục đích ngăn chặn trào lưu độc hại: Việc ban hành lệnh cấm nhằm ngăn chặn sự gia tăng, bùng phát của các loại thuốc lá làm nóng, thuốc lá có hương vị đang nhắm tới giới trẻ, từ đó bảo đảm sức khỏe cộng đồng, trật tự và an toàn xã hội.

3. Mức phạt đối với hành vi hút thuốc là điện tử, hành vi chứa chấp người sử dụng thuốc lá điện tử

Căn cứ Nghị định 90/2026/NĐ-CP:

• Đối với hành vi sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng: Người sử dụng sẽ bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng.
• Đối với hành vi chứa chấp người sử dụng thuốc lá điện tử: Chứa chấp người khác sử dụng thuốc lá điện tử tại địa điểm thuộc quyền sở hữu hoặc quản lý của mình, trừ trường hợp người chứa chấp là ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng của người vi phạm thì bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng.

4. Thấy người hút thuốc lá điện tử nên làm gì?

Bảo vệ môi trường sống trong lành và tuân thủ pháp luật là trách nhiệm chung của mọi công dân. Vì thuốc lá điện tử là mặt hàng cấm, nên khi phát hiện có người sử dụng mặt hàng này, người dân nên:

• Yêu cầu người sử dụng chấm dứt vi phạm.
• Phản ánh với người đứng đầu, người quản lý cơ sở đó (như chủ quán ăn, quản lý nhà hàng, quán nước) để họ trực tiếp nhắc nhở và có biện pháp xử lý nếu người vi phạm không chấp hành.
• Người dân hoàn toàn có thể báo cáo, tố giác đến cơ quan Công an hoặc cơ quan Quản lý thị trường tại địa phương để lực lượng chức năng kịp thời kiểm tra và xử lý theo đúng quy định.

Kết luận

Từ ngày 01/01/2025, thuốc lá điện tử chính thức bị cấm hoàn toàn tại Việt Nam. Quy định này là bước đi vô cùng cần thiết để bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ khỏi những hóa chất độc hại gây nghiện. Việc cố tình sử dụng, kinh doanh hay chứa chấp mặt hàng này sẽ khiến cá nhân, tổ chức đối mặt với các mức phạt tiền lên tới 10 triệu đồng theo Nghị định 90/2026/NĐ-CP.

Quỳnh Anh